Wij wilden laten zien dat auto's zwaarder worden. Onze eigen data zei eerst van wel: plus 477 kilo sinds bouwjaar 2018. Dat cijfer bleek onhoudbaar en is ingetrokken. Wat er na de correctie overblijft is scherper, en het kost geld: binnen hetzelfde model weegt de hybride 280 kilo meer dan de benzineversie, en sinds 1 januari 2026 betaalt u daar de volle wegenbelasting over.
Eerst het getal dat niet klopte
De verzwaring van de auto is een bekend verhaal en voor de nieuwverkoop goed onderbouwd. Toen wij de mediane massa rijklaar per bouwjaar over onze handelsvoorraad legden, leek onze data dat te bevestigen: 1.358 kilo bij bouwjaar 2018, 1.835 kilo bij bouwjaar 2026. Plus 477 kilo, ruim 35 procent, in acht jaargangen.
Dat is een mooi getal en het is fout. Twee dingen zaten erin die niets met de auto te maken hebben.
De piek bij bouwjaar 2024 was een bestelwagenpiek, geen gewichtstoename. En dat de mediaan bij 2025 weer terugviel naar 1.355 kilo, had dezelfde oorzaak in omgekeerde richting.
Het tweede probleem is subtieler en komt bij veel voorraadanalyses voor. Niet elke auto heeft een massa in het RDW-register. Voor de bouwjaren tussen 2012 en 2019 ligt die dekking rond de 90 procent, maar naar de jongste jaargangen toe zakt hij hard weg:
| Bouwjaar | Auto's | Massa bekend |
|---|---|---|
| 2016 | 350 | 96% |
| 2020 | 639 | 87% |
| 2022 | 813 | 76% |
| 2024 | 625 | 76% |
| 2025 | 413 | 54% |
| 2026 | 268 | 15% |
Het eindpunt van die trendlijn, bouwjaar 2026, was dus een mediaan over ongeveer veertig auto's uit een jaargang van 268. Dat is geen meting maar ruis, en die ruis werd vermenigvuldigd met een prijsmix die er ver bovenuit steekt: de mediane vraagprijs van die jaargang is €40.300 tegen €19.950 voor de hele voorraad.
Wij hebben het onderzoek daarom herzien: alleen personenauto's, en alleen bouwjaren waarvan minstens 60 procent van de auto's een bekende massa heeft.
Wat er na de correctie overblijft
Binnen personenauto's, over de jaargangen die de dekkingsdrempel halen:
| Bouwjaar | Auto's | Massa rijklaar |
|---|---|---|
| 2008 | 48 | 1.700 kg |
| 2012 | 102 | 1.486 kg |
| 2015 | 258 | 1.395 kg |
| 2018 | 490 | 1.341 kg |
| 2021 | 787 | 1.395 kg |
| 2024 | 394 | 1.355 kg |
Tussen 2018 en 2024 zit 14 kilo verschil, oftewel 1 procent. Dat is binnen de ruis. Onze voorraad laat geen meetbare verzwaring per bouwjaar zien.
En de eerste helft van de reeks, waarin de oudste auto's het zwaarst zijn, is al helemaal geen trend. Dat is een overlevingseffect: van een jaargang uit 2008 staan vandaag alleen nog de auto's te koop die het waard zijn om te verhandelen, en dat zijn onevenredig vaak de grote, zware modellen. De lichte kleine auto's uit dat jaar zijn allang gesloopt of geëxporteerd. Wie de hele reeks als trend presenteert, publiceert die selectie.
Dat wil niet zeggen dat auto's niet zwaarder worden. Het wil zeggen dat een handelsvoorraad daar geen geschikt meetinstrument voor is. Wie het wel wil zien, moet naar hetzelfde model over generaties kijken, en dan is de orde van grootte ongeveer honderd kilo per decennium. In onze voorraad ging de benzineversie van de Volkswagen Polo van 1.107 kilo bij bouwjaar 2016 naar 1.210 kilo bij 2025.
Wat wél schoon te meten is
Er is één doorsnede waarin geen enkel mixeffect kan zitten: hetzelfde model met twee aandrijvingen. Een Golf tegen een Golf. Dan vallen segment, carrosserie en bouwperiode tegen elkaar weg en blijft alleen de aandrijving over.
Wij konden die vergelijking bij zeventien modellen maken, met minstens acht auto's met een bekende massa in beide groepen.
| Model | Benzine | Hybride | Verschil |
|---|---|---|---|
| Audi A6 | 1.742 kg | 2.150 kg | +408 kg |
| Volvo XC60 | 1.771 kg | 2.150 kg | +379 kg |
| Hyundai Tucson | 1.524 kg | 1.893 kg | +369 kg |
| Škoda Octavia | 1.301 kg | 1.658 kg | +357 kg |
| BMW 3-Serie | 1.565 kg | 1.900 kg | +335 kg |
| Volvo V60 | 1.733 kg | 2.064 kg | +331 kg |
| Mercedes-Benz C-Klasse | 1.512 kg | 1.840 kg | +328 kg |
| Audi Q5 | 1.822 kg | 2.150 kg | +328 kg |
| Audi A3 | 1.355 kg | 1.635 kg | +280 kg |
| Volkswagen Tiguan | 1.540 kg | 1.818 kg | +278 kg |
| Mercedes-Benz GLC-Klasse | 1.760 kg | 2.028 kg | +268 kg |
| BMW 5-Serie | 1.710 kg | 1.975 kg | +265 kg |
| Ford Kuga | 1.579 kg | 1.844 kg | +265 kg |
| Volkswagen Golf | 1.336 kg | 1.599 kg | +262 kg |
| Volvo XC40 | 1.625 kg | 1.812 kg | +187 kg |
| Renault Captur | 1.259 kg | 1.443 kg | +184 kg |
| Nissan Qashqai | 1.382 kg | 1.465 kg | +82 kg |
Zeventien van de zeventien staan dezelfde kant op, met een mediaan van 280 kilo. Dat is een stuk harder dan welke tijdreeks dan ook, juist omdat er geen mix meer in kan zitten.
Eén leesinstructie hoort erbij. "Hybride" is in de voorraadgegevens een verzamelnaam, en daar zitten twee heel verschillende dingen onder. Onderaan de tabel staat de Qashqai met 82 kilo: dat zijn overwegend milde hybrides, een kleine accu die de benzinemotor ondersteunt en die u niet kunt opladen. Bovenaan staan plug-ins met een volwaardig accupakket, en daar loopt het op naar 300 tot 400 kilo. De spreiding in deze tabel is dus geen ruis maar informatie: hij laat zien wat een stekker weegt.
Wat 280 kilo kost
De motorrijtuigenbelasting wordt in Nederland per gewichtsklasse van 100 kilo berekend, bovenop een basistarief, vermeerderd met de provinciale opcenten. 280 kilo is dus ongeveer drie klassen.
Wat één klasse per maand kost, hangt af van de provincie waarin u woont, en dat verschil is aanzienlijk. Op basis van de gepubliceerde staffel voor 2026 komt een stap van 100 kilo neer op ruwweg €6 tot €7 per maand inclusief opcenten. Drie klassen is dan:
| Periode | Ordegrootte |
|---|---|
| Per maand | €17 tot €20 |
| Per jaar | €200 tot €240 |
| Over een leasetermijn van 60 maanden | €1.000 tot €1.200 |
Tot en met 2025 werd dat grotendeels gedempt. Plug-inhybrides met een uitstoot tot 50 gram CO₂ per kilometer kregen 25 procent korting op de motorrijtuigenbelasting. Per 1 januari 2026 is dat kortingspercentage naar nul teruggebracht. Een gebruikte plug-in betaalt sindsdien het volle benzinetarief over die 280 kilo.
Voor volledig elektrische auto's geldt in 2026 nog wel een korting: zij betalen 70 procent van het tarief. Die korting loopt af naar 75 procent van het tarief in 2029 en het volle tarief in 2030.
De rekening komt bij de tweede eigenaar
Hier zit het punt dat in de discussie over autobelastingen meestal ontbreekt, en onze data maakt het concreet.
De plug-inhybrides in onze voorraad zijn vrijwel allemaal ex-zakelijke auto's uit de jaren waarin die aandrijving fiscaal aantrekkelijk was gemaakt. Die auto's zijn nieuw gekocht door een werkgever of leasemaatschappij die profiteerde van de lage bijtelling en de MRB-korting van destijds. Ze komen nu, vier tot zes jaar later, op de occasionmarkt.
De koper van vandaag krijgt de andere kant van die deal. Geen lage bijtelling, want die geldt alleen voor volledig elektrische auto's en niet voor plug-ins. Geen MRB-korting meer, want die is per dit jaar vervallen. Wel de 280 kilo, elke maand, vijf jaar lang.
Dat is geen argument tegen een plug-inhybride. Het is een argument om te weten wat u koopt. Wie thuis of op het werk kan laden, rijdt het grootste deel van de korte ritten elektrisch en verdient de extra wegenbelasting terug aan brandstof. Wie dat niet kan, sleept een accupakket rond dat niets doet en betaalt er belasting over.
En dan de tabel die u met voorbehoud moet lezen
Voor de volledigheid: dit is de massa per aandrijving over de hele personenautovoorraad.
| Aandrijving | Auto's | Massa rijklaar |
|---|---|---|
| Diesel | 250 | 1.822 kg |
| Hybride | 1.170 | 1.790 kg |
| Elektrisch | 284 | 1.766 kg |
| Benzine | 5.093 | 1.350 kg |
Die 416 kilo tussen elektrisch en benzine is verleidelijk om te citeren, en het is precies het soort getal waar dit artikel over gaat. Een deel ervan is de accu, maar een ander deel is segment: de elektrische voorraad is jonger, duurder en vaker een SUV dan de benzinevoorraad. Zonder controle op segment meet u beide tegelijk.
Datzelfde geldt voor de diesel bovenaan. Dat is niet omdat een dieselmotor zwaar is, maar omdat wat er in deze voorraad nog aan diesel-personenauto's staat, overwegend grote SUV's en stationwagens zijn. In onze analyse over herkomst speelde eenzelfde valkuil.
De enige tabel in dit artikel waar u een oorzaak uit kunt aflezen, is die van de zeventien modelparen.
Wat u ermee doet
- Kijk bij een plug-inhybride eerst naar uw laadmogelijkheid, en pas daarna naar de auto. Zonder laadpunt betaalt u de 280 kilo wel en gebruikt u ze niet.
- Reken de wegenbelasting mee in uw maandlast, niet alleen het leasebedrag. Bij een gebruikte plug-in is die post sinds dit jaar €17 tot €20 per maand hoger dan bij dezelfde auto zonder stekker.
- Vraag de massa rijklaar op, niet het leeggewicht. Dat is de grondslag waarmee de Belastingdienst rekent, en hij staat op het kentekenbewijs.
- Kies binnen uw segment op gewicht, niet alleen op vermogen of actieradius. Het is de enige kostenpost die elk jaar terugkomt en die met het afbouwpad van de kortingen alleen maar oploopt.
Verantwoording
Peildatum 12 september 2026, gemeten over de handelsvoorraad die wij op die datum in beeld hadden. Massa rijklaar komt uit het RDW-register en is de waarde inclusief bestuurder en tank; dat is de grondslag voor de motorrijtuigenbelasting. Auto's zonder massa in het register zijn nergens als nul of als gemiddelde meegeteld, maar uit de betreffende berekening gelaten.
De bouwjaarreeks is beperkt tot personenauto's en tot jaargangen met minstens 25 auto's en een massadekking van 60 procent of meer. Bouwjaar 2025 (54 procent dekking) en 2026 (15 procent) vallen daardoor buiten de reeks.
De zeventien modelparen vereisen minstens acht auto's met een bekende massa in zowel de benzine- als de hybridegroep. De categorie "hybride" volgt de brandstofaanduiding uit de voorraadgegevens en omvat zowel milde hybrides als plug-ins; wij hebben die twee niet apart kunnen tellen omdat de feed dat onderscheid niet consistent vastlegt.
De bedragen voor de motorrijtuigenbelasting zijn ordegroottes op basis van de gepubliceerde staffel voor 2026 en de spreiding in provinciale opcenten. Het zijn geen aanslagen; reken uw eigen situatie na met de rekenhulp van de Belastingdienst. Fiscale regels kunnen wijzigen.
De eerdere versie van dit onderzoek, die een verzwaring van 477 kilo sinds bouwjaar 2018 meldde, is ingetrokken en vervangen. De correctie en de reden staan ook op de onderzoekspagina zelf.
Veelgestelde vragen
Binnen hetzelfde model 280 kilo, als mediaan over de zeventien modellen waarbij wij die vergelijking konden maken. Alle zeventien wijzen dezelfde kant op. De spreiding loopt van 82 kilo bij de Nissan Qashqai tot 408 kilo bij de Audi A6, en dat verschil is geen ruis: onderaan staan overwegend milde hybrides zonder stekker, bovenaan plug-ins met een volwaardig accupakket. Vergelijkingen tussen brandstofgroepen over een hele voorraad zijn minder bruikbaar, omdat daar ook segment en carrosserie in meelopen.
De motorrijtuigenbelasting rekent per gewichtsklasse van 100 kilo, dus 280 kilo is ongeveer drie klassen. Op basis van de staffel voor 2026 komt dat inclusief provinciale opcenten neer op ruwweg 17 tot 20 euro per maand, 200 tot 240 euro per jaar, en 1.000 tot 1.200 euro over een leasetermijn van zestig maanden. Het exacte bedrag hangt af van uw provincie; reken het na met de rekenhulp van de Belastingdienst.
Nee. Tot en met 2025 kregen plug-inhybrides met een uitstoot tot 50 gram CO2 per kilometer 25 procent korting op de motorrijtuigenbelasting. Per 1 januari 2026 is dat kortingspercentage naar nul teruggebracht, dus een plug-in betaalt sindsdien het volle benzinetarief over zijn hogere massa. Voor volledig elektrische auto's geldt in 2026 nog wel een korting: zij betalen 70 procent van het tarief, oplopend naar 75 procent in 2029 en het volle tarief in 2030.
In de nieuwverkoop is dat goed onderbouwd, maar een handelsvoorraad is er geen geschikt meetinstrument voor. Binnen personenauto's zit tussen bouwjaar 2018 (1.341 kg) en 2024 (1.355 kg) maar 14 kilo verschil. De oudste jaargangen lijken juist het zwaarst, en dat is een overlevingseffect: van een jaargang uit 2008 staan alleen nog de grote, courante modellen te koop. Wie het wel wil zien, moet hetzelfde model over generaties volgen; de Volkswagen Polo ging in onze voorraad van 1.107 kilo bij bouwjaar 2016 naar 1.210 kilo bij 2025.
Ons onderzoek meldde een verzwaring van 477 kilo sinds bouwjaar 2018. Dat was een artefact van twee dingen. Ten eerste las de reeks personenauto's en bestelwagens samen, terwijl het aandeel bestelwagens per bouwjaar heftig schommelt: 11 procent in 2022, 37 procent in 2024 en 2 procent in 2025. Ten tweede zakte de massadekking bij de jongste jaargangen weg tot 15 procent, zodat het eindpunt van de trendlijn een mediaan over een handvol auto's was. Het onderzoek kijkt nu alleen naar personenauto's en publiceert alleen bouwjaren met minstens 60 procent dekking.
De motorrijtuigenbelasting rekent met de massa rijklaar, niet met het leeggewicht. Massa rijklaar is de RDW-waarde inclusief een volle tank en een bestuurder van 75 kilo, en dat is de grondslag waarmee de Belastingdienst werkt. Vraag die waarde dus op voordat u een auto kiest, want een verschil van één gewichtsklasse kost u elk jaar opnieuw geld.